پیشینه تاریخی بوشهر:
دیرینگی بافت تاریخی بوشهر، به دورهی حکومت نادرشاه افشار
برمیگردد که در آن هنگام با تأسیس پایگاه دریایی نادرشاه در خور شرقی بوشهر
موسوم به خور نادری، بندر بوشهر از یکروستای کوچک ماهیگیری به یک بندر
مهم تبدیل گردید. مادام دیولافوا در سفر اول خود به بوشهر به کشتیهایی
اشاره میکند که به احتمال قوی بازماندهی کشتیهای نادرشاهبودهاند. از
آن تاریخ رونق و آبادانی آن ادامه یافت و در دورهی زندیه به دلیل
نزدیکی به پایتخت ایران در شیراز اهمیت این بندر دوچندان شد. بافت قدیم
بوشهر از شرق، شمال و سمتمغرب به دریا محدود است و از جنوب به خیابان
لیان فعلی محدود است. در گذشته یعنی در سال ۱۲۷۱ هـ.ق در محل خیابان لیان،
حصار شهر با تعداد پانزده باروی نظامی مستقر بوده ودروازهی اصلی شهر در محل
میدان انقلاب فعلی قرار داشته که هنوز هم در فرهنگ و عرف بومیان بوشهر به
نام دروازه مشهور است.
در آن ایام در داخل محدودهی شهر بوشهر ساختمانهای مردم دو، سه و حتی چهار
طبقه بوده که از سنگهای فسیلی و ملاط گچ و ساروج و بعضا کاه و گل و پوشش
تیر چندل ساخته شده ودرب و پنجرههای آن نیز از جنس چوب ساج بوده که در
برابر موریانه و رطوبت کاملاً مقاوم بودهاند و احداث خانههای کپری و غیر
استاندارد در داخل محدودهی شهر ممنوع بوده است.
در خارج از حصار شهر بوشهر زمینهای پست قرار داشته به طوری که در طول
زمستان و به خصوص در هنگام مد آب دریا، آن جا را آب میگرفته و به شتل
العرب یعنی شطالعرب معروف بوده و لذا مردم بوشهر با محدودیت زمین مواجه
بودهاند و به همین دلیل ساختمانهای خود را در طبقات و به طور عمودی گسترش
میداده و کوچهها را نیز تا حد امکان باریک انتخاب میکردهاند تا از زمین
موجود حداکثر استفاده به عمل آید.
